Witcast

แขกรับเชิญอีพีนี้คือพี่หมอต้อม บริพัตร ศิริอรุณรัตน์ ผู้มาเล่าเบื้องหลังการกำเนิดแพนด้าหลินปิงแบบไม่เคยเปิดเผยที่ไหนมาก่อน และคุณเนติ์ ไม่ต้องบอกนามสกุล สัตวแพทย์หนุ่มผู้มีรูปลึงค์อยู่ในฮาร์ดดิสก์เยอะมาก เวอร์ชั่น podcast มีการตัดต่อให้กระชับไหลลื่นขึ้น + อัดเพิ่มแทรกมุกและความรู้ต่างๆ TIME STAMPS 10:00 แนะนำตัวแขกรับเชิญ 15:55 พี่ต้อมเล่าเรื่องสมัยเรียน 23:00 พี่ต้อมเล่าประสบการณ์รีดน้ำเชื้อแรด และการทำ electroejaculation 54:00 คุณเนติ์เล่าประสบการณ์รีดน้ำเชื้อและผสมเทียมช้าง 1:26:30 เข้าเรื่องแพนด้า หมอต้อมเล่าประสบการณ์ความยากพิเศษในการผสมเทียมแพนด้า 2:24:40 คุยรีแล็กซ์ ทายสารพัดลึงค์ และพฤติกรรมทางเพศที่หลากหลายในหมู่สัตว์ ไฮไลท์ที่โลมา Botos ตอนนี้มีรูปประกอบ 18+ มากมายจากสารพัดสปีซีส์ แต่ยังรวบรวมไม่เสร็จ เดี๋ยวมาลงต่ออีกทีนะครับ คลิปวิดิโอการไลฟ์สด https://www.youtube.com/watch?v=bJpQTpO3ifw

ช่วงแรกทักทาย + คุยกับคุณหมอ ประเสริฐ ตรีวิจิตรศิลป์ ผู้อำนวยการ โรงพยาบาลพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหาร (KMCH) และ รองอธิการบดี ฝ่ายการแพทย์และเทคโนโลยีสุขภาพ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง (สจล.) 56:30 เข้าช่วงคุยรีแล็กซ์กับหมอกิ๊ก + หมอกิ๊กเล่าเรื่องภาวะตาบอดแต่มองเห็น (ฺBlind Sight) และอื่นๆ วิดิโอไลฟ์สด https://youtu.be/5SUwIVZSxgw สนใจร่วมบริจาคสร้างโรงพยาบาลวิจัยนวัตกรรมทางการแพทย์แห่งแรกของไทย ดูรายละเอียดได้ทาง เว็บไซต์โรงพยาบาลพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหาร เนื่องในโอกาสครบรอบ 60 ปี ในปี 2563 สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง (สจล.) ได้จัดตั้งโครงการก่อสร้าง “โรงพยาบาลพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหาร” หรือ “KMC Hospital: King Mongkut Chaokhun Thahan Hospital” ภายใต้แนวคิด “ให้เพื่อสร้าง” โรงพยาบาลวิจัยนวัตกรรมทางการแพทย์แห่งแรกของไทย ที่พร้อมดูแลรักษาผู้ป่วย และเป็นศูนย์วิจัยเครื่องมือทางการแพทย์ เพื่อสร้างอุปกรณ์ทางการแพทย์ลดการน าเข้าเทคโนโลยี/เครื่องมือแพทย์มูลค่ามหาศาล สร้างศูนย์รวนวัตกรรมสำหรับผู้สูงอายุ ผู้พิการ และผู้ด้อยโอกาส และสร้างองค์ความรู้ด้านเครื่องมือแพทย์เพื่อใช้ในภา

7:30 เข้าเรื่องเบสิกของวัคซีน Sinovac กับ AstraZeneca โดยคุณหมอมานพ พิทักษ์ภากร 18:00 เข้าเรื่องผลข้างเคียง และตอบคำถามจากทางบ้านรัวๆ 1:00:10 สวัสดีลาคุณหมอมานพ คุยกับด็อกเตอร์ K และคุณมอร์ตี้ต่อ เรื่องการทำงานในวงการสาธารณสุข และภาพฝันที่อยากจะให้เป็น (การ decentralize สุขภาพ) วิดิโอการ Live https://www.youtube.com/watch?v=8NQl2Bt6jrg

WiT News มือกลที่ส่งสัมผัสเข้าสมองได้ -1,2,3,4 https://www.youtube.com/watch?v=l7ScZSGXZvw การเลี้ยงลูกแบบ Kangaroo Mother Care ตั้งแต่แรกเกิด เพิ่มอัตรารอด 25% ในเด็กคลอดก่อนกำหนด -1 ข่าวประมาณอายุขัยสูงสุดของมนุษย์อยู่ที่ 150 ปี -1,2 ข่าวศึกษาการทำงานของงวงช้าง -1 https://www.youtube.com/watch?time_continue=1&v=iLoDOV2igBM WiT Quiz เฉลย - ข้อ 1 หลอก ความจริงเป็นเชื้อราเลียนแบบดอกไม้ -1,2,3 ตัวอย่างว่าดอกไม้เลียนแบบเห็ด/เชื้อรา จริงๆ ก็มี แค่ไม่ใช่ต้นที่มาทาย เฉลย ข้อสองจริง - ดอก Ceropegia sandersonii ใช้กลิ่นความกลัวของผึ้งล่อแมลงหวี่ให้มาผสมเกสร -1,2,3 ดูวิดิโอพฤติกรรมแมลงหวี่ตอมผึ้งที่กำลังโดนแมงมุมโจมตีได้ที่ลิงค์นี้ -1 ceropegia อีกชนิดนึงที่ปลูกที่บ้านผมเอง ข้อสามจริง - ไม้ตระกูลเดฟหลายๆ ชนิดสร้างใบพิเศษไว้ให้มดทำรัง-1,2

แขกรับเชิญที่มาขอสมัครเข้า A.N.U.S. ของเราในตอนนี้คือ "น้องบุ้ง" ผู้เชี่ยวชาญศาสตร์แผ่นดินไหวและคลื่นความสั่นแบบต่างๆ จะสะเทือนเอนุสแค่ไหน ไปติดตามกัน ช่วงแรก แนะนำตัว + คุยประวัติการเรียนของน้องบุ้ง 1:09:35 เข้าเนื้อหาเรื่ององค์ประกอบภายในโลก และสิ่งที่ทำให้เกิดแผ่นดินไหว 1:39:14 เข้าเนื้อหาเรื่องคลื่นความสั่นของแผ่นดินไหว (seismology) คลิปวิดิโอไลฟ์สด https://www.youtube.com/watch?v=DjG6HLDPQf0&lc สไลด์ของน้องบุ้ง + ภาพประกอบสิ่งที่พูดถึงในตอน kola superdeep borehole

ช่วงแรกทักทาย เข้าข่าวแรกเรื่องสมองประมาณนาทีที่ 23:40 ข่าว gravity battery 44:45 อาบันเกริ่นเรื่องความเชื่อเกี่ยวกับความตายที่จะมาเล่า 1:27:10 ข่าวเรือชนวาฬ 1:33:10 ข่าวช่วยหายใจทางตูด 2:00:05 วิดิโอ Live https://www.youtube.com/watch?v=8e6KQIWYGOc ข่าวเทคโนโลยี Brain Machine Interface ช่วยคนเป็นอัมพาตพิมพ์แช็ทผ่านสมองได้ด้วยความเร็ว 90 ตัวอักษรต่อนาที -1,2,3 https://www.youtube.com/watch?v=3gVvde54iro ข่าวความก้าวหน้าด้าน gravity battery แบตพลังแรงโน้มถ่วง -1,2 จับตามองผลงาน Gravitricity กับ Energy Vault ข่าว วาฬตายเพราะถูกเรือสินค้าชน อุบัติเหตุที่เกิดขึ้นบ่อยกว่าที่คิด -1 ข่าวหมอคิดหาวิธีช่วยหายใจทางตูดในภาวะฉุกเฉิน เริ่มจากทดลองในน้องหนูกับน้องหมู -1,2

บรรยากาศระหว่างจัดรายการ คุณรามาจันดรัน V.S. Ramachandran ไอดอลนักวิทยาศาสตร์สมอง https://www.youtube.com/watch?v=Rl2LwnaUA-k https://www.youtube.com/watch?v=3PVatC2Noyo แผนที่ร่างกายในสมอง

วิดิโอเพจกวินขี้ใส่หน้าเพื่อน (ช็อตเด็ดอยู่ท้ายๆ) https://www.youtube.com/watch?v=nm69G0IYHsM เปเปอร์วัดความดันในตูดเพนกวิน ปี 2003 เปเปอร์ใหม่ อัพเดตปี 2020 น้องนากนมใหญ่ มาสคอทอะควาเรียม Katsurahama

คลิปวิดิโอ Live https://www.youtube.com/watch?v=zApRl6DUxxs ฝากติดตามเพจของแขกรับเชิญด้วยนะฮะ นี่แหละชีวะ ข่าวงานวิจัยหมีน้ำเรืองแสง - 1,2,3,4 ข่าว ทากกระสือ ถอดหัวแล้วงอกร่างใหม่ได้ - 1,2,3 รูปประกอบข่าวนี้ที่น้องภัทรวาดลงเพจ นี่แหละชีวะ กดตามไปอ่านเรื่องได้นะฮะ https://www.youtube.com/watch?v=ActUZWc9JFg ข่าวหนวดหมึกรับรู้แสงได้ - 1,2 รูปที่น้องภัทรวาดลงเพจ นี่แหละชีวะ กดอ่านเรื่องต่อได้ ข่าววิจัยการนอนหลับของหมึกสาย - 1,2,3 https://youtu.be/ovP0ICiJWsc ข่าวเปลี่ยนจ็อบยืดอายุ (ในผึ้ง) -1,2 เปตองแนะนำเพจ virology and cell technology lab - BIOTEC สำหรับข้อมูลเรื่องไวรัสและวัคซีนโควิด กล้วยไม้ลามก - 1,2,3 รูปที่น้องภัทรวาดลงเพจ นี่แหละชีวะ กดอ่านเรื่องต่อได้

มุมมองชีวิต หลักคิด ปรัชญา และวิถีปฏิบัติ จากหลากหลายสำนัก ตั้งแต่ สโตอิก (stoic) เซน (zen) จิตวิทยา (psychology) ไปจนถึง การทำสมาธิ ฝึก mindfulness เนื้อหาในตอนนี้ส่วนใหญ่ผมเรียนรู้มาจากแอปชื่อ Waking Up โดยคุณ Sam Harris ใครอยากทดลองฝึก mindfulness บ้าง แนะนำให้โหลดแล้วเริ่มฝึกจาก introductory course ดูก่อนครับ (เป็นคอร์ส guided meditation วันละ 10 นาที 28 วัน สอนเป็นภาษาอังกฤษ) พวกบทเรียนจากปรัชญา Stoic และ Zen ที่เอามาพูดก็อยู่ในแอปนี้เหมือนกันครับ แอป Waking Up จะใช้แบบฟรีก็ได้ หรือจ่ายเงินสนับสนุนก็ได้ รายละเอียดเพิ่มเติมลองดูในเว็บ https://samharris.org/ ได้ครับ ส่วน podcast ชื่อ Tuesday Circle ของ Thai Counseling Psychologist Club ที่แนะนำ ลองตามไปฟังได้ที่ลิงค์นี้ครับ https://open.spotify.com/show/3dOp3tCCWdjP1rPsIwqlHG

ส่วนที่เป็นเนื้อหาวิทย์ของตอนนี้ อ่านต่อ/ฟังต่อ ได้ทางบล็อกและ podcast ของคุณ Sam Kean ชื่อ The Disappearing Spoon นะครับ https://samkean.com/podcast/ https://www.sciencehistory.org/distillations/joseph-goldbergers-filth-parties

อาบันชวนคุยเนื้อหาหนังสือ โลกซึมเศร้า "Lost Connections" ปลดชนวนป่วนใจ (รายการเกี่ยวกับสุขภาพจิตที่อาบันไปเป็นพิธีกร) https://www.youtube.com/watch?v=djZUED3c21c ปรากฏการณ์หนอนแมลงที่ใช้ขี้เป็นโล่ (Fecal Shield) - 1,2,3,4,5 ดาบขี้ อวัยวะ anal fork กับ anal turret ตะกร้าขี้ แม่สั่งลูกรวมร่างทำค่ายกลขี้ โล่ขี้แบบวุ้น ข่าวแพนด้าชอบคลุกขี้ม้า -1,2,3 https://www.youtube.com/watch?v=ErHSyT_hEkA เรื่อง giant murder hornets ศัตรูฉกาจของผึ้ง bee ball พฤติกรรมการรุมตัวต่อให้ร้อนตาย พบในผึ้งเอเซีย งานวิจัยล่าสุดพบพฤติกรรม dung spotting ผึ้งเอาขี้ควายมาแปะรังเป็นจุดๆๆๆ เพื่อไล่ตัวต่อ -1,2,3

วิดิโอ Live https://www.youtube.com/watch?v=R37-0_GyW0U ข่าวค้นพบว่าแมวเมากัญชาแมว (catnip กับ silver vine) เพราะมีประโยชน์บางอย่าง - 1,2 อันนี้เป็นโน้ตบุลเล็ตพ้อยท์ที่ผมเอาไว้อ่านตอนเล่าออกรายการนะครับ เอามาแปะไว้ให้ด้วยเผื่อมีประโยชน์กับคนที่มาทวนเนื้อหาทีหลัง Catnip (Nepeta cataria) อเมริกาเหนือ silver vine (Actinidia polygama) เอเซีย จีน ญี่ปุ่น ญี่ปุ่นชาติแรกที่บรรยาย ค.ศ. 1709 ภาพเขียนเก่า neko nezumi kassen งานวิจัยญี่ปุ่น (Iwate University) Nepetalactol / ปกติพืชเอาไว้ไล่เพลี้ย ทำให้แมวฟินผ่านสูดทางจมูกเท่านั้น กินไม่มีผล ไม่เกี่ยวตัวผู้ตัวเมีย สกัด Nepetalactol ออกมาได้ จาก silver vine เป็นครั้งแรก ทดลองใส่เพาช์ (สารสกัดเทียบเท่า 10 ใบ)/เทียบ saline control / ดู reaction แมวเลี้ยง 25 ตัว (18 ถู 7 ไม่ถู) ทดลองแมวจร 30 ตัว ไปเกาะแมว Tashirojima อู๊ย เนโกะๆๆ (17 ถู 13 ไม่ถู) ทดลอง two lynxes , one leopard, , and two jaguars ผล เอาหัวถู นอนกลิ้ง เฉลี่ย 10 นาที ส่วนใหญ่สนใจ แต่ไม่ใช่ทุกตัว หมา หนูไม่สนใจ ระดับ เบต้า เอนดอฟินในเลือดขึ้นสูงอย่างมีนัยสำคัญ 5 นาทีหลังเสพ

วิดิโอ Live https://www.youtube.com/watch?v=1IUwZ3o83kw บรรยากาศตลาดนัดฟอสซิลที่ใหญ่ที่สุดในยุโรป (ที่จารย์ด้อมเล่าในรายการคือที่เยอรมัน แต่อันนี้ที่ฝรั่งเศสนะฮะ) ข่าวรูตูดน้องซิตตะโกซอรัส (Psittacosaurus) -1,2 ข่าวขุดซากวาฬโบราณที่สมุทรสาคร-1,2,3 อาจารย์ด้อมเล่าบรรยากาศพานักศึกษาไปช่วยขุด ข่าวสไปโนซอร์แปลงร่างอีกแล้ว -1,2,3

สุดยอดข่าวการสำรวจอวกาศของมนุษยชาติในปี 2020 SpaceX Crew Dragon ส่งคนขึ้นสถานีอวกาศสำเร็จ 2 รอบแล้วในปี 2020 - 1,2,3,4,5 ปีนี้รอดูมิชชั่น AX-1 ส่ง Tom Cruise ไปอวกาศ - 1 และมิชชัน Space Adventures พานักท่องเที่ยวไปโคจรรอบโลก 3 วัน Nasa ส่งน้อง Perseverance ไปดาวอังคาร -1,2 OSIREX REx เก็บตัวอย่างดาวเคราะห์น้อย Bennu -1,2,3 ญี่ปุ่น Hayabusa2 เก็บตัวอย่างจากดาวเคราะห์น้อย Ryugu ส่งกลับโลกสำเร็จ -1,2 จีน Chang'e 5 เก็บตัวอย่างจากดวงจันทร์กลับมาสำเร็จ -1 สุดยอดข่าวการค้นพบทางดาราศาสตร์ 2020 ไขปริศนาต้นตอ FRB (Fast Radio Burst) -1 ,2,3,4,5 ดาวนิวตรอน และ Magnetar หลุมดำชนกัน / การค้นพบใหม่ๆ จากสถานีตรวจวัดคลื่นความโน้มถ่วง (gravitational wave) Ligo กับ Virgo - 1,2,3,4,5 ข่าวหอสังเกตการณ์ Arecibo พัง -1,2,3 ข่าวฟอสฟีน (Phosphine) บนดาวศุกร์ -1,2,3 ความก้าวหน้าทางการแพทย์และชีวิวทยา 2020 ข่าว AI ชื่อ Alpha Fold ของ DeepMind ไขปริศนา protein folding -1,2,3 Crispr Cas9 รักษา Sickel Cell Anemia ในคนสำเร็จ -1,2

อาการซึมเศร้า บางทีอาจจะเป็นกลไกของร่างกายที่มีประโยชน์บางอย่างแฝงอยู่ มาฟังอาบันเล่าถึงบทความหนึ่งที่ไปอ่านเจอมาใน Psychology Today ชื่อ We’ve Got Depression All Wrong. It’s Trying to Save Us.

หนังสือ "ลีโอนาร์โด ดาวินชี (Leonardo da Vinci)" เขียนโดย Walter Issacson แปลโดย ดร.บัญชา ธนบุญสมบัติ บรรยากาศการจัดรายการ ตัวอย่างผลงานดังๆ ของลีโอนาร์โด ดาวินชี Lady with an Ermine Saint John the Baptist Mona Lisa The Last Supper Adoration of the Magi Vitruvian Man

40 นาทีแรกของ WiTcast ตอนนี้ เป็นเสียงจากวิดิโอที่ทำไปเปิดใน งานทอล์ก "โควิดมาราธอน: ห่างกันไว้ แต่ไปด้วยกัน" จัดโดย HITAP (โครงการประเมินเทคโนโลยีและนโยบายด้านสุขภาพ https://www.hitap.net/) เมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายน 2020 ในงานมีคุณหมอและนักวิจัยผู้เชี่ยวชาญมากมาย มาพูดหัวข้อน่าสนใจเกี่ยวกับวัคซีนโควิด-19 ที่กำลังจะมา และกลยุทธ์เตรียมอึดรับมือโรคนี้ต่อไปอีกยาวๆ ติดตามชมย้อนหลังทั้งงานได้ที่ https://www.facebook.com/HITAPTHAILAND/videos/2437511836558477/ ลิงค์ไปดูวิดิโอ youtube เฉพาะช่วงของ WiTcast https://www.youtube.com/watch?v=I_Wyn2WJerw WiT Quizz โรคระบาดในอดีต และประวัติศาสตร์ไทย ข้อไหนหลอก หนึ่งใน Pandemic หรือการระบาดใหญ่ ครั้งที่คร่าชีวิตคนมากที่สุดในโลกในประวัติศาสตร์ ก็คือ Spanish Flu ค.ศ. 1918 ทั่วโลกตาย 20-50 ล้านคน แต่ในเหตุการณ์ครั้งนั้นมีคนไทยตายแค่ 19 คนเท่านั้น ตำนาน "พระเจ้าอู่ทองหนีโรคห่ามาตั้งกรุงศรีอยุธยา" นักประวัติศาสตร์วิเคราะห์แล้ว โรคห่าในครั้งนั้นน่าจะเป็น กาฬโรค ไม่ใช่อหิวาต์ โรคฝีดาษ เป็นโรคที่มนุษย์กวาดล้างสิ้นซากไปจากโลกได้สำเร็จในปีพ.ศ. 2523 แต่สำหรับประเทศไทย โรคนี้หมด

คุยกับอาบัน คุณท็อป และคุณโตโต้ เรื่อง global citizenship / กฏต่างๆ ในการเข้าชมพิพิธภัณฑ์ ทำไมพาเพื่อนต่างชาติมาต้องจ่ายแพงกว่าคนไทยตั้งหลายเท่า? ทำไมต้องห้ามถือขวดน้ำเข้าไป? กฏกติกาสังคมแบบไหนถึงจะเรียกว่าสมเหตุสมผล? หมายเหตุคุณภาพเสียง - อัดด้วยโทรศัพท์มือถือ อาจจะมีเสียงรบกวนค่อนข้างเยอะ และคนนั่งเบาะหน้าเสียงดังกว่าคนนั่งข้างหลัง แนะนำเสียบหูฟังน่าจะดีสุดครับ